پهپادها سقوط کردند؛ اینترنت ماهواره‌ای علیه اوکراین!

با قطع استارشیلد، پهپادهای اوکراینی سقوط کردند و بیش از یک میلیون دلار تسلیحات از دست رفت؛ آیا واشنگتن ارتباطات کی‌یف را به اهرم فشار تبدیل کرده است؟ با قطع ارتباط ماهواره‌ای، پهپادهای مسلح اوکراین یکی پس از دیگری سقوط کردند و بیش از یک میلیون دلار تسلیحات از بین رفت. حالا کی‌یف نگران است که واشنگتن از اینترنت ماهواره‌ای به‌عنوان اهرم فشار در جنگ استفاده کند. به گزارش نیویورک‌تایمز یک فرمانده ارشد اوکراینی به نام اولِه می‌گوید هفته گذشته ده‌ها پهپاد مسلح را به سمت اهداف نظامی روسیه فرستاده بود که ناگهان تصاویر زنده پرواز آن‌ها مختل شد. پهپادها ارتباط خود را با خلبانان زمینی از طریق «استارشیلد» از دست داده بودند؛ سامانه اینترنت ماهواره‌ای نظامی که پنتاگون هزینه آن را تأمین می‌کند. به گفته او، بسیاری از پهپادها سقوط کردند و بیش از یک میلیون دلار خسارت به تجهیزات یگانش وارد شد. این اختلال، اولِه را وادار کرد تقریباً تمام عملیات را برای سه روز متوقف کند؛ از جمله حمله به مراکز فرماندهی و انبارهای سوخت روسیه. او می‌گوید چنین حملاتی به حفظ جان نیروهای اوکراینی در خطوط مقدم و کند کردن پیشروی روسیه کمک می‌کنند. اختلال استارشیلد به نقطه تنش تازه‌ای در روابط ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، و دونالد ترامپ تبدیل شده است. یک هفته پس از گزارش نخستین مشکلات، نیروهای اوکراینی گفتند اتصال بهتر شده، اما اختلال‌ها همچنان ادامه دارند. دولت آمریکا از یک سو هرگونه تغییر در خدمات را رد کرده و از سوی دیگر گفته است که اتصال بازگردانده شده است. مقام‌های اوکراینی نگران‌اند که دولت ترامپ برای مجازات کی‌یف به‌دلیل حمله به پالایشگاه‌های نفت روسیه و وادار کردن آن به پذیرش شرایط پایان جنگ، دستور محدودیت‌ها را صادر کرده باشد. اوکراین همچنین از وقفه در تبادل اطلاعات نظامی آمریکا و تأخیر در تحویل موشک‌های رهگیر خبر داده است؛ ادعاهایی که مقام‌های آمریکایی رد می‌کنند. استارشیلد سامانه‌ای نظامی و پیشرفته در کنار استارلینک، متعلق به شرکت اسپیس‌ایکسِ ایلان ماسک، است. کشورهای اروپایی هزینه دسترسی اوکراین به آن را می‌پردازند. این سامانه در اختیار همه نیروهای اوکراینی نیست، اما برخی یگان‌ها برای هدایت پهپادها به آن وابسته‌اند و برای ارتباطات پایه از استارلینک استفاده می‌کنند. مقام‌های اوکراینی از کاهش سرعت هر دو سامانه خبر داده‌اند. ماسک گفته است کنترل استارشیلد در اختیار پنتاگون است؛ اما مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، گفته بود اسپیس‌ایکس دسترسی به استارلینک و استارشیلد را تعیین می‌کند. به گفته مقام‌های اوکراینی، در آغاز اختلال‌ها پهپادها حتی با سرعت ۴۰ مایل در ساعت، حدود ۶۴ کیلومتر در ساعت، اتصال خود را از دست می‌دادند. اکنون وضعیت بهتر شده، اما اتصال در سرعت‌های بالاتر از ۱۰۰ مایل در ساعت، حدود ۱۶۱ کیلومتر در ساعت، همچنان مختل می‌شود. برخی پهپادها می‌توانند با سرعت پایین‌تر عملیات کنند، اما مدل‌های مورد استفاده نیروهای اولِه برای حمله به اهداف به سرعت بیشتری نیاز دارند. این محدودیت‌ها پهپادهای رهگیر اوکراین را نیز تحت تأثیر قرار داده‌اند؛ سامانه‌هایی که برای مقابله با پهپادهای روسی مهاجم به شهرها استفاده می‌شوند. زلنسکی هشدار داده است که محدودیت سرعت، کارایی این ابزارهای دفاعی را کاهش می‌دهد. اوکراین در تلاش است راه‌های جایگزینی پیدا کند، اما فرماندهان می‌گویند این تلاش‌ها توجه نیروها را از میدان نبرد منحرف می‌کند. زلنسکی تغییرات استارشیلد را «یک عملیات برنامه‌ریزی‌شده» خوانده است. در مقابل، اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، گفته ترامپ و روبیو هرگونه دخالت دولت آمریکا را قاطعانه رد کرده‌اند. روبیو نیز تأکید کرده است که «هیچ چیزی عمداً از اوکراین دریغ نمی‌شود» و کمبود موشک‌های رهگیر پاتریوت، مشکلی جهانی است. تام تیلیس، سناتور جمهوری‌خواه آمریکا، پس از گفت‌وگو با زلنسکی درباره اختلال استارلینک، وقفه در تبادل اطلاعات نظامی و تأخیر در تحویل موشک‌های رهگیر ابراز نگرانی کرد. او هشدار داد تضعیف ارتباطات ماهواره‌ای اوکراین و دفاع هوایی این کشور، در کنار کاهش تحریم‌های روسیه، می‌تواند پوتین را جسورتر کند و جنگ را طولانی‌تر سازد. آندری بیلتسکی، فرمانده ارشد اوکراینی می‌گوید پهپادهای اوکراین پیش‌تر با اتصال پایدار استارشیلد تا سرعت ۲۵۰ مایل در ساعت، حدود ۴۰۲ کیلومتر در ساعت، پرواز می‌کردند. به گفته او، سقف رسمی سرعت از قبل ۱۰۰ مایل در ساعت بود، اما عملاً اجرا نمی‌شد. این تفاوت به آمریکا اجازه می‌دهد بگوید تغییری در سامانه ایجاد نشده، درحالی‌که نیروهای اوکراینی در عمل با محدودیت تازه‌ای روبه‌رو شده‌اند. بیلتسکی هشدار می‌دهد حتی اگر پهپادهای تهاجمی بتوانند خود را با سرعت پایین‌تر تطبیق دهند، رهگیرهایی که باید پهپادهای جت‌موتور روسیه را متوقف کنند همچنان با مشکل مواجه خواهند بود. او محدودیت سرعت را تصمیمی دانست که مستقیماً حفاظت از شهرهای اوکراین را تضعیف می‌کند. در مراکز فرماندهی اوکراین، بسیاری معتقدند محدودیت‌ها حاصل تصمیمی سیاسی بوده، نه نقص فنی. اولِه می‌گوید هنگام سقوط پهپادهایش، نیروهای شوکه‌شده پی‌درپی با او تماس می‌گرفتند تا تجهیزات باقی‌مانده را نجات دهند. او می‌گوید سربازان احساس می‌کردند رها شده‌اند و اوکراین باید از تصور آمریکا به‌عنوان متحدی قابل اتکا دست بردارد. یوری بوتوسوف، فرمانده یک گروهان اوکراینی، نیز می‌گوید کاهش سرعت اتصال عملاً به ارتش روسیه «یک روز تعطیل» داده است. او می‌گوید: «این روز بدون استارلینک، متأسفانه جان افراد زیادی و کامیون‌های زیادی را برای روسیه نجات داد.» و در پایان تأکید می‌کند: «هزینه بزرگی برای ما دارد؛ و خون بیشتری. خون خودمان.»