پشت‌پرده تهدید ترامپ؛ هدف آمریکا از حملات دوباره چیست؟

به گزارش زومان، آکسیوس مدعی شد که محرک حملات دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا به ایران، سرنگونی یک بالگرد آمریکایی بود؛ اما در پشت صحنه، ترامپ طی نزدیک به دو هفته انتظار برای دریافت پاسخ ایران به آخرین پیشنهادش ـ پاسخی که هنوز هم دریافت نشده ـ بیش‌ازپیش دچار ناامیدی و کلافگی شده بود. یک مقام ارشد آمریکایی به آکسیوس گفت حملاتی که سه‌شنبه شب انجام شد با هدف بازگرداندن بخشی از اهرم فشار طراحی شده بود، اما به‌گونه‌ای محاسبه‌شده که هیچ‌کس کشته نشود و امکان دستیابی به توافق نیز از بین نرود. در همین حال، میانجی‌های قطری در تهران در حال گفت‌وگو بودند تا مذاکرات دوباره به مسیر خود بازگردد و شکاف‌های باقی‌مانده بسته شود. در حالی که قطری‌ها و ایرانی‌ها روز چهارشنبه در حال دیدار بودند، ترامپ تهدیدهای تازه‌ای مطرح کرد: ترامپ گفت ایران در مذاکرات «ما را احمق فرض کرده» و «مدام ما را سر می‌دواند.» رئیس‌جمهور ایران نیز در پاسخ گفت تهدیدهای ترامپ نشانه قدرت نیست، بلکه نشانه «استیصال» است. طبق نوشته آکسیوس فرستادگان ترامپ و میانجی‌های منطقه‌ای همچنان در حال تلاش برای سرهم کردن یک توافق هستند، اما اظهارات اخیر رئیس‌جمهور آمریکا ممکن است نشان دهد صبر او رو به پایان است. زمانی که ترامپ تصمیم گرفت دستور پاسخ نظامی مستقیم را صادر کند، آمریکا هنوز مشخص نکرده بود که آیا ایران عمداً بالگرد را سرنگون کرده است یا نه. دو مقام ارشد کاخ سفید به آکسیوس گفتند حتی اگر برخورد میان بالگرد آپاچی آمریکا و یک پهپاد ایرانی تصادفی بوده باشد، ایالات متحده باید واکنش نشان می‌داد تا نشان دهد اقدامات ایران در تنگه هرمز را نمی‌پذیرد. یکی از این مقامات گفت: اما هر دو مقام تأکید کردند که آمریکا حملات خود را «متناسب و جراحی‌گونه» می‌داند. طبق این گزارش، این حملات سامانه‌های راداری و کنترل پهپاد را هدف قرار دادند و چند ساعت پیش از این حملات، کاخ سفید یک بار دیگر تلاش کرد پاسخ روشنی از ایران درباره آخرین پیشنهاد ترامپ دریافت کند، اما موفق نشد. یک مقام آمریکایی گفت کاخ سفید به‌وضوح به ایرانی‌ها اعلام کرده بود که «زمان در حال تمام شدن است.» آکسیوس در ادامه نوشت که ایرانی‌ها پاسخ دادند که هنوز پاسخی ندارند و هشدار دادند که به هر حمله آمریکا پاسخ خواهند داد. نهایت ایران نیز پاسخ داد، اما به شکلی محدود. حدود ساعت ۵ بعدازظهر به وقت شرق آمریکا در روز سه‌شنبه، زمانی که جنگنده‌های آمریکایی در مسیر خود بودند، کاخ سفید پیامی برای ایران ارسال کرد مبنی بر اینکه تنها تأسیسات نظامی هدف قرار خواهند گرفت. یک مقام آمریکایی گفت: ترامپ ممکن بود اواخر ماه گذشته در صورت پذیرش شرایطی که فرستادگانش مذاکره کرده بودند، با ایران به یک توافق اولیه برسد. اما او پس از نشست ۲۹ مه در اتاق وضعیت کاخ سفید تصمیم گرفت درخواست دو اصلاحیه در پیش‌نویس یادداشت تفاهم برای پایان دادن به جنگ و بازگشایی تنگه هرمز را به ایران ارائه کند. درخواست‌های ترامپ شامل این موارد بود: در مقابل، ترامپ حاضر بود بپذیرد که فرآیند رقیق‌سازی در داخل خاک ایران و تحت نظارت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی (IAEA) انجام شود که بنابر گفته آکسیوس امتیازی قابل توجه به شمار می‌آید، زیرا او پیش‌تر اصرار داشت این کار در خارج از ایران انجام شود. بر اساس گفته یک منبع منطقه‌ای درگیر در میانجیگری و یک مقام آمریکایی، عباس عراقچی وزیر خارجه ایران به میانجی‌ها و آمریکا گفت برای ارائه پاسخ چهار یا پنج روز زمان نیاز دارد. اما این موضوع به یک بازی انتظار دیپلماتیک نزدیک به دو هفته‌ای تبدیل شد؛ دوره‌ای که طی آن ترامپ به‌طور فزاینده‌ای از پوشش رسانه‌ای منفی و حتی تمسخرآمیز درباره وعده‌های تحقق‌نیافته‌اش برای دستیابی به توافق و همچنین انتقاد تندروها که او را به نرمش در برابر ایران متهم می‌کردند، ناراضی شده بود. این گزارش مدعی است اوضاع زمانی بدتر شد که ایرانی‌ها در اظهارات عمومی و خصوصی گفتند انتظار دارند بخشی از دارایی‌های مسدودشده‌شان از همان ابتدا آزاد شود، در حالی که ترامپ تأکید داشت این موضوع تنها پس از انجام برخی تعهدات ممکن است. یک مقام آمریکایی گفت ترامپ از این اظهارات به‌شدت ناراضی بود و موضع او تغییری نکرده است، اما افزود اگر ایران شروع به اجرای خواسته‌های هسته‌ای ترامپ کند، می‌تواند میلیاردها دلار از دارایی‌های مسدودشده خود را آزاد کند. به گفته منابع، مذاکره‌کنندگان آمریکایی و میانجی‌های منطقه‌ای طی ۱۲ روز گذشته چندین بار به ایران هشدار دادند که باید پیش از آنکه عوامل خراب‌کننده مذاکرات را تضعیف کنند یا یک حادثه تاکتیکی باعث شعله‌ور شدن درگیری شود، پاسخ خود را ارائه دهد. شنبه گذشته، عراقچی به میانجی‌های منطقه‌ای گفت پاسخ ایران را برای تأیید به رهبر عالی ایران ارسال کرده است و امیدوار است آن را تا یکشنبه به کاخ سفید برساند. یک منبع منطقه‌ای درگیر در مذاکرات گفت: دو منبع منطقه‌ای گفتند پیش از تشدید تنش ایران و اسرائیل، آمریکا و ایران به توافق نزدیک شده بودند، اما پس از آن ایرانی‌ها نگران بودند که اگر توافق کنند به نظر برسد در برابر حملات اسرائیل تسلیم شده‌اند. سپس حادثه بالگرد رخ داد و تهدیدهای تازه ترامپ مطرح شد. به گفته یک منبع منطقه‌ای، طی دو روز گذشته مقامات ایرانی و آمریکایی به‌طور موازی با میانجی‌های قطری در دوحه گفت‌وگو کرده‌اند. قطری‌ها تلاش کردند یک نشست سه‌جانبه برای مذاکره مستقیم درباره شکاف‌های باقی‌مانده ترتیب دهند، اما ایران این پیشنهاد را رد کرد. میانجی‌های قطری امروز به تهران سفر کردند تا با عراقچی و دیگر مقامات ایرانی دیدار کنند و تلاش کنند مذاکرات دوباره به حرکت بیفتد. دو مقام آمریکایی گفتند امیدوارند حملات سه‌شنبه ایران را وادار کند حرکت کند و به پیشنهاد ترامپ پاسخ دهد و تهدیدهای ترامپ نیز بخشی از همین تلاش است. یک مقام آمریکایی گفت: