چالش پنتاگون با ایران در فضا

گزارش اطلاعاتی پنتاگون می‌گوید توان جنگ الکترونیک و داده‌های ماهواره‌ای ایران، برتری فضایی آمریکا را به چالش کشیده است. به گزارش زومان به نقل از آکسیوس، ایران از فضا برای وارد کردن ضرباتی به نیروهای آمریکایی در خاورمیانه استفاده می‌کند. بر اساس ارزیابی اطلاعاتی پنتاگون، با وجود حملات و بمباران تأسیسات کلیدی فضایی ایران توسط ایالات متحده، این کشور همچنان به عنوان یک قدرت فضایی «نوظهور» شناخته می‌شود. آژانس اطلاعات دفاعی آمریکا (DIA - Defense Intelligence Agency) فاش کرد که ایران در جریان عملیات موسوم به «خشم حماسی»، اقدامات تهاجمی علیه توانمندی‌های فضایی ایالات متحده انجام داده است. گزارش این آژانس اطلاعاتی می‌گوید ایران چندین سامانه جنگ‌افزار الکترونیک مستقر در زمین دارد که می‌توانند عملکرد سیستم‌های مکان‌یابی (GPS) مبتنی بر فضا را مختل و تضعیف کنند. همچنین در ماه سپتامبر، وزارت حمل‌ونقل ایالات متحده نسبت به ایجاد اختلال «قابل‌توجه» در سیستم‌های ناوبری جهانی در منطقه تنگه هرمز هشدار داده بود. مقامات آمریکایی نگرانند که ایران با استفاده از داده‌ها و اطلاعات فضایی، تأسیسات کلیدی نظامی را با دقت بالاتری هدف قرار دهد. سرتیپ تاد بنسون، فرمانده نیروهای فضایی در سنتکام (CENTCOM)، ماه گذشته در وبیناری در مؤسسه میچل (Mitchell Institute) گفت: امروز فضا در دسترس و کم‌هزینه شده است دریاسالار برد کوپر، رئیس ستاد فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام)، مدعی شده بود ارتش آمریکا پس از هدف قرار دادن فرماندهی فضایی ایران در ماه مارس، «برتری فضایی» را بر فراز آسمان ایران برقرار کرده است. اما برخی از تحلیلگران دفاعی آمریکا با توجه به ادامه فعالیت تجهیزات جنگ الکترونیک و ارسال پارازیت توسط ایران، نسبت به این ادعا با تردید نگاه می‌کنند. تاد هریسن، کارشناس هوافضا در اندیشکده امریکن اینترپرایز (American Enterprise Institute)، معتقد است اگر ایران بتواند توانمندی‌های فضایی ایالات متحده را مختل کند، دیگر «ما برتری نداریم». اگر ایران بتواند توانمندی‌های فضایی ایالات متحده را مختل کند، دیگر «ما برتری نداریم» کری بینگن، پژوهشگر ارشد مرکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی (CSIS - Center for Strategic and International Studies)، نیز به آکسیوس گفت که ایران «توانمندی‌هایی دارد که استفاده ما از فضا را به چالش می‌کشد»؛ هرچند او تأکید کرد تجهیزات و امکانات فضایی ایران در مقایسه با ایالات متحده، چین و حتی روسیه بسیار کمتر و ناچیز است. طبق ارزیابی این رسانه، برنامه فضایی ایران در مجموع جهش چشمگیری نداشته است. آژانس اطلاعات دفاعی آمریکا اعلام کرد که در سال ۲۰۲۴، وزارت دفاع ایران سه ماهواره را در مدار پایین زمین قرار داد که این اقدام، نخستین پرتاب کاملاً موفقیت‌آمیز موشک ماهواره‌بر سیمرغ به شمار می‌رفت. بر اساس داده‌های انستیتو امریکن اینترپرایز (American Enterprise Institute)، ایران در حال حاضر ۱۲ ماهواره فعال در مدار دارد؛ رقمی که در مقایسه با آمریکا، بیش از هزار برابر کمتر است. ایران در حال حاضر ۱۲ ماهواره فعال در مدار دارد؛ رقمی که در مقایسه با آمریکا، بیش از هزار برابر کمتر است آکسیوس می‌نویسد که ایران متحدان و حامیان پرنفوذی در این عرصه دارد. بر اساس گزارش مرکز جنگ‌های نامتعارف وزارت دفاع آمریکا، طبق گزارش‌ها ایران یک ماهواره شناسایی و تصویربرداری چینی خریداری کرده که در دقت هدف‌گیری‌های زمینی به این کشور کمک کرده است. علاوه بر این، در ماه مه، وزارت امور خارجه آمریکا سه نهاد چینی را به اتهام «ارائه تصاویر ماهواره‌ای که حملات نظامی ایران را ممکن ساخته است» تحریم کرد. همچنین به گزارش آژانس اطلاعات دفاعی (DIA)، روسیه در سال‌های ۲۰۲۲ و ۲۰۲۴ دو ماهواره سنجشی را برای ایران به فضا پرتاب کرد و بر اساس گزارش‌ها، پرتاب‌های بیشتری نیز با همکاری و پشتیبانی روس‌ها در سال ۲۰۲۵ انجام شده است. این نهاد اطلاعاتی آمریکا هشدار داد که ایران برنامه‌های فضایی نظامی و غیرنظامی خود را برای «افزایش اعتبار ملی، توسعه اقتصادی و نوسازی توان نظامی‌اش» دنبال می‌کند. طبق گزارش آژانس اطلاعات دفاعی (DIA)، ایران هم‌اکنون «روی ارتقای مقاومت سیستم‌های هدایت و ناوبری خود در برابر حملات الکترونیکی و سایبری تمرکز کرده است». آکسیوس می‌نویسد ارتش ایالات متحده در فضا دست بالاتر را دارد، اما عملیات و توانمندی‌های زمینی ایران باعث شده شرایط متعادل‌تر شود. ارتش ایالات متحده در فضا دست بالاتر را دارد، اما عملیات و توانمندی‌های زمینی ایران باعث شده شرایط متعادل‌تر شود تاد هریسن در پایان این موضوع را شفاف‌تر کرد و گفت: «اینکه ما در این درگیری ادعای برتری فضایی کنیم، درست مثل این است که بگوییم برتری هوایی مطلق داریم، در حالی که دشمن مدام هواپیماهای ما را سرنگون می‌کند!»