شکاف ۴ دلاری قیمت چای ایرانی و خارجی!

ایران در شرایط کسری ۳۰ هزار تنی چای، محصول داخلی را با قیمت ۲ دلار صادر و هم‌زمان چای خارجی را تا سه برابر گران‌تر وارد می‌کند. ایران با وجود اینکه بخش بزرگی از چای مصرفی خود را از خارج تأمین می‌کند، سالانه هزاران تن چای ایرانی را با قیمتی بسیار پایین‌تر از چای وارداتی به کشورهای دیگر می‌فروشد؛ اختلافی که به گفته فعالان این صنعت، صرفه اقتصادی صادرات چای را زیر سؤال برده است. ابوذر رضاییان تولیدکننده و کارشناس صنعت چای به ایسنا می‌گوید هر کیلوگرم چای ایرانی با قیمت حدود ۱.۵ تا ۲ دلار صادر می‌شود، در حالی که برای واردات هر کیلوگرم چای خارجی حدود ۵ تا ۶ دلار پرداخت می‌کنیم. به این ترتیب، قیمت چای وارداتی می‌تواند تا چهار برابر قیمت چای صادراتی ایران باشد. این اختلاف قیمت در شرایطی است که تولید داخلی حتی پاسخ‌گوی نیاز مصرف‌کنندگان ایرانی نیست. براساس توضیحات رضاییان، مصرف سالانه چای در کشور حدود ۶۳ هزار تن برآورد می‌شود، اما تولید داخلی تنها حدود ۳۰ هزار تن است. یعنی ایران برای تأمین نیاز بازار خود با کمبودی بیش از ۳۰ هزار تن روبه‌روست و ناچار است بخشی از چای مصرفی را وارد کند. بااین‌حال، طبق آمار ارائه‌شده از سوی این فعال صنعت چای، حدود ۴ هزار تن چای ایرانی در سال جاری صادر شده است. مقصد اصلی این صادرات، کشورهای مستقل مشترک‌المنافع و کشورهای حاشیه دریای خزر هستند. این وضعیت پرسش مهمی ایجاد می‌کند: چرا کشوری که برای تأمین چای مصرفی خود به واردات وابسته است، بخشی از تولید داخلی را با قیمت پایین صادر می‌کند و هم‌زمان چای گران‌تری از خارج می‌خرد؟ رضاییان معتقد است با توجه به محدودیت منابع ارزی و کمبود تولید داخلی، صادرات چای با قیمت‌های فعلی توجیه اقتصادی چندانی ندارد. به گفته او، چای ایرانی باید به‌جای حضور در بازارهای ارزان‌قیمت، با برندسازی و ایجاد ارزش افزوده بیشتر وارد بازارهای گران‌تر شود. او پیشنهاد می‌کند صادرات چای ایرانی به بازارهایی مانند اروپا با قیمت ۱۰ تا ۱۲ دلار برای هر کیلوگرم هدف‌گذاری شود؛ قیمتی که در مقایسه با واردات پنج تا شش دلاری می‌تواند صادرات این محصول را از نظر اقتصادی جذاب‌تر کند.