پنج سناریو برای انتخابات اسرائیل | نتانیاهو می‌ماند یا سقوط می‌کند؟ | ایران چگونه می‌تواند معادلات انتخابات اسرائیل را تغییر دهد؟

انتخابات پارلمانی اسرائیل پنج آبان در شرایطی برگزار می‌شود که این رژیم پس از سال‌ها بی‌ثباتی سیاسی، جنگ چندجبهه‌ای و تشدید شکاف‌های اجتماعی، با پنج سناریوی متفاوت روبه‌روست؛ از اختلال در رأی‌گیری و بن‌بست سیاسی گرفته تا پیروزی نتانیاهو، تشکیل دولت مخالفان یا ایجاد ائتلافی فراگیر برای عبور از بحران. به گزارش ، آمیخای ماگن، مدیر برنامه مطالعات اسرائیل در دانشگاه استنفورد، در مقاله‌ای در نشریه «امریکن پرپس»، این انتخابات را آزمونی تعیین‌کننده برای آینده رژیم می‌داند. به باور او، پیچیدگی نتایج احتمالی نشان می‌دهد که نظام سیاسی این کشور تا چه اندازه شکننده شده است. ۱. اختلال در انتخابات و بحران مشروعیت نخستین سناریو، تعویق انتخابات یا بروز اختلالی گسترده است که برگزاری رأی‌گیری را در بخش‌هایی از اسرائیل ناممکن کند. ادامه تنش‌ها با ایران، لبنان و غزه، حملات موشکی احتمالی و ناآرامی‌های داخلی از عواملی هستند که نویسنده در این زمینه مطرح می‌کند. بیشتر بخوانید: طبق نظرسنجی‌های مورد استناد مقاله، بخش قابل توجهی از شهروندان رژیم صهیونیستی درباره سلامت انتخابات نگرانی دارند. با این‌حال، تعویق انتخابات به تصمیم یک‌جانبه دولت وابسته نیست و به تصویب قانونی با رأی دوسوم اعضای کنست نیاز دارد. از نگاه ماگن، خطر مهم‌تر ممکن است شکل‌گیری بی‌اعتمادی عمومی به نتیجه باشد. اگر انتخابات با اختلافی اندک به سود مخالفان نتانیاهو تمام شود، اعتراض به مشروعیت نتیجه می‌تواند بحران قانون اساسی ایجاد کند؛ بحرانی که قواعد مورد توافقی برای حل آن وجود ندارد. ۲. بن‌بست سیاسی؛ سناریوی محتمل‌تر دومین و به باور نویسنده، محتمل‌ترین سناریو، ناتوانی هر دو اردوگاه در کسب اکثریت ۶۱ کرسی از مجموع ۱۲۰ کرسی کنست است. برآوردهای مطرح‌شده در مقاله، برای اردوگاه مخالفان نتانیاهو حدود ۵۴ کرسی و برای ائتلاف حامی او بین ۵۲ تا ۵۴ کرسی پیش‌بینی می‌کنند. در چنین شرایطی، عبور یا ناکامی یک حزب کوچک از حد نصاب انتخاباتی می‌تواند سرنوشت دولت را تغییر دهد. بن‌بست به معنای باقی ماندن نتانیاهو در مقام نخست‌وزیر موقت تا تشکیل دولت جدید خواهد بود. او می‌تواند از این فرصت برای تضعیف اتحاد مخالفان و حرکت به سوی انتخابات زودهنگام دیگری در آوریل ۲۰۲۷ استفاده کند. ۳. پیروزی نتانیاهو و تقویت راست مذهبی سناریوی سوم، تشکیل دولت جدید با اکثریتی محدود به رهبری نتانیاهو است. افزایش مشارکت رأی‌دهندگان راست‌گرا، کاهش مشارکت اعراب اسرائیلی یا عملکرد بهتر احزاب کوچک راست‌گرا می‌تواند چنین نتیجه‌ای را رقم بزند. نتانیاهو در کارزار انتخاباتی خود بر تجربه امنیتی و مقاومت در برابر فشارهای خارجی تأکید می‌کند. حامیانش نیز حمله به حزب الله و ایران را دستاورد دولت او می‌دانند. اما مخالفان هشدار می‌دهند که ادامه دولت نتانیاهو می‌تواند اصلاحات قضایی مناقشه‌برانگیز، قدرت‌گیری جریان‌های مذهبی و ملی‌گرا و سیاست‌های سخت‌گیرانه‌تر در قبال فلسطینیان را تقویت کند. ۴. پیروزی مخالفان؛ دولتی شکننده در سناریوی چهارم، ائتلاف مخالفان نتانیاهو موفق به تشکیل دولت می‌شود؛ اما این اردوگاه از نظر ایدئولوژیک یکپارچه نیست و هدف مشترک اصلی اعضای آن، کنار زدن نخست‌وزیر فعلی است. برای رسیدن به اکثریت، مخالفان ممکن است به احزاب کوچک راست‌گرا یا حمایت احزاب عربی نیاز پیدا کنند. اختلاف بر سر سیاست‌های امنیتی، مسائل دینی و خدمت سربازی می‌تواند دوام چنین دولتی را تهدید کند. یکی از محورهای اصلی این اختلاف‌ها، معافیت مردان یهودی ارتدوکس افراطی از خدمت نظامی است. فشار جنگ بر نیروهای ذخیره و خانواده‌های آنان، این مسئله را به یکی از مهم‌ترین موضوعات انتخاباتی تبدیل کرده است. ماگن احتمال می‌دهد آویگدور لیبرمن، به‌دلیل تجربه امنیتی و توان مذاکره با جریان‌های مختلف، گزینه‌ای برای نخست‌وزیری باشد. ۵. ائتلاف فراگیر؛ تنها مسیر امیدوارکننده سناریوی پنجم، از نگاه نویسنده، مطلوب‌ترین نتیجه است: تشکیل دولتی میانه‌رو و فراگیر که مرز میان هواداران و مخالفان نتانیاهو را کمرنگ کند. چنین ائتلافی می‌تواند اصلاحاتی در خدمت سربازی، ساختار سیاسی، خشونت شهرک‌نشینان و مقابله با جرائم سازمان‌یافته انجام دهد. بااین‌حال، تحقق آن احتمالا به تحولی بزرگ نیاز دارد؛ از بحران امنیتی تازه گرفته تا توافق منطقه‌ای و پیشرفت در مسیر عادی‌سازی روابط با عربستان سعودی. خروج نتانیاهو از صحنه سیاست نیز می‌تواند زمینه همکاری لیکود با مخالفان را فراهم کند؛ زیرا برخی رهبران این اردوگاه با حزب لیکود قابل مذاکره‌اند، اما حاضر نیستند با شخص نتانیاهو ائتلاف کنند.